Trafikte is kazasi
İşçi tarafından iş esnasında tek taraflı oluşan trafik kazalarında işverenin trafik kazası sorumluluğu
Mahkemeye giderken yolda arabam kaydı, direksiyon hakimiyetini nerdeyse kaybediyordum. Şansım varmışki kazaya mahal vermeden olayı atlattım. Kaza olsaydı ne olacaktı? Hasar birileri tarafından ödenirmiydi? Burda iki taraflı trafik kazası falan söz konusu değilki karşı tarafı kazadan sorumlu tutabilesin. Trafik kazalarında haksız olan tarafın sigorta şirketini sorumlu tutabilirsin. Benim burda anlatmak ve aydınlatmak istediğim olay tek taraflı oluşan trafik kazalarını içermektedir. İşçi olarak çalışan ve iş esnasında tek taraflı trafik kazasında hasara maruz kalan kişiler işverenlerini sorumlu tutabilirlermi? Tesbit edilen hasar bedelini işverenlerinden (işverenin sigorta şirketi) tahsil edebilme imkanları söz konusu olabilirmi?
Kanunda, işçinin herhangi bir kazaya maruz kalmaması için, işverenin gerekli önlemleri alması gerektiği ve işçiye önlem amaçlı gerekli talimatlarıda vermesi gerektiği belirtilmektedir. İşverenin bu önleyici sorumluluğu bayağı geniş bir kapsamı teşkil etmektedir. Trafik kazalarında işverenin bu önleyici sorumluluğu yerine getirip getirmediği pratikte çoğu kez zor tespit edilen bir konudur. Olayın durumu ve oluşu bu tür durumlarda çoğu kez belirleyici nitelik taşımaktadır.
Son yıllardaki içtihatlardan, işverenlerin, işçilerin iş esnasında işledikleri trafik kazalarından, daha önceki yıllara nazaran daha fazla bir şekilde sorumlu tutuldukları dolayısıyla oluşan hasarları ödedikleri söz konusudur. Son zamanlarda daha erken bir şekilde “iyi işverene” mahsus davranış, hakkaniyet ve adalet gibi kavramlar temel alınarak hasar bedeli ödenmesi doğrultusunda karar alınması dikkat çekmektedir. Daha önceki bu tür trafik kazalarında hakimler bu kavramlar doğrultusunda karar almada şimdiye nazaran daha temkinli davrandıkları görülebilmektedir. Bu konuda bir değişiklik söz konusudur diyebiliriz. Örneğin daha önceki durumlarda işveren sorumluluğunu yerine getirmiş olsa bile hakimler, oluşmuş olan hasarın ödenmesi hususunda, yinede işverenin iyi bir işverene yakışır davranışta bulunmuşmudur sorusunu gündeme getirdikleri görülmektedir.
Son yıllardaki alınan kararlarda işverenler, işçiler tarafından yapılan tek yönlü trafik kazalarındaki hasarları ödemeleri doğrultusunda olduğu sıkça görülmektedir. Haliyle bu konuda kesin bir durum söz konusu olmamasına rağmen eğilimin bu yönde olduğunu söyleyebiliriz. Burdan, “iyi bir işveren” kavramından hareket edilirse, trafiğe şu veya bu şekilde katılan işçisini en iyi şekilde sigorta ettirmesi gerektiği sonucu ortaya çıkmaktadır. Burda yalnızca motorlu taşıt kullanan işçiler kastedilmemekte, bisiklet, motorsiklet veya yaya olarak iş yapanlarda kasdedilmektedir. Dolayısıyla iş için trafikte bulunması gereken işçisini iyi bir şekilde sigorta yaptırmayan işveren genel olarak, işçisinin trafikte hasar olayı söz konusu olduğunda bu hasarı ödemekle mükellef olduğu doğrultusunda karar alındığını gözlemlemekteyiz. Bu hasar tek yönlü trafik kazaları içinde geçerli olsa bile.
Bu durum işçinin evden iş yerine gitme veya gelme esnasında oluşmuş kazaları içermemektedir. Çünkü evden işyerine giden işçi işini ifa etmesi esnasında kazaya maruz kalmadığı söz konusu olmaktadır. Dolayısıyla evden işe veya işten işe arasındaki ayırım ile ilgili tesbitinin yapılmasıda zor gibi görülmektedir. Bu tür durumlarda kişinin karşılaşmış olduğu etkenler, durumlar önemli rol oynamaktadir.
Yukarda belirtilenleri göz önünde bulunduracak olursak, işverenlere verilmesi gereken en önemli tavsiyenin, eğer işçiniz gerek motorlu gerekse motorsuz taşıtla trafiğe çıkması söz konusuysa çok iyi bir sigorta yaptırmanızda yarar görülmektedir. Standart Sorumluluk Sigortası motorlu taşıtlarla işlenmiş olan kazaları, genel olarak, karşılamamakta olduğunuda bilmekte yarar görülmektedir. Sigortanızın bu tür durumlarla oluşabilecek hasarları karşılayıp karşılamadığını ve yeterli derecede sigorta yapılıp yapılmadığını en iyi sigorta acentenize sormanızda yarar olduğunu söyleyebilirim. İşçinin maruz kalabileceği hasar, ömür boyu gelirden yoksun kalma, ömür boyu sakat kalma durumu ve tazminat olabilmektedir. Bu tür durumlarda ödenecek olan meblağlarda büyük bir miktar teşkil etmektedir.
Benim işverenim, bana işyerimizin çok iyi bir şekilde sigorta yapıldığını belirtti. Eğer görevlilerden herhangi biri iş esnasında trafikte herhangi bir kazaya maruz kalması durumunda “kazaya kurban gitme” gibi bir durumun söz konusu olmadığının önemle altını çizdi. Dolayısıyla rahat bir şekilde arabama binerek işimi yapabilirim, ama haliyle kaza yapmamak için gerekli dikkatide göstermemde yarar var.